| 釋義 |
“擁歌袖籠翠,舞韉鋪錦,屏開傢慶怎畫得。”詩句出處:《蘭陵王》;是宋朝詩人陳允平的作品。 楚天碧。秋晚塵清禁陌。朝雞靜,班退曉墀,回馬金門漏猶滴。千官佩如織。來作黃扉壽客。黑頭相,玉虹紫貂,親奉春慈拜南極。叢萱燕堂北。正靄護(hù)犀帷,香泛鮫額。瑤池女伴駐鸞翼。擁歌袖籠翠,舞韉鋪錦,屏開傢慶怎畫得。想人在仙宅。今夕。是何夕。正月滿槐廳,涼透杶席。黃花滿地弄寒色。喜蛩雨初霽,雁風(fēng)又息。龍樓宣勸,萬歲裡、宴太液。
| 【註釋】: 擁:①抱;懷抱。《儀禮·公食大夫禮》:“左擁簠(fǔ)梁,右執(zhí)湆(qì)以降?!?簠:承稻粱的器皿。湆:肉汁。)②執(zhí)持。王安石《遊褒禪山記》:“餘與四人擁火以入?!雹蹞?jù)有;擁有。賈誼《過秦論》:“秦孝公據(jù)崤函之固,擁雍州之地?!薄度龂尽な裰尽ぶT葛亮傳》:“今操已擁百萬之眾,挾天子以令諸侯,此誠不可與爭鋒?!雹車?;簇?fù)?。范成大《峨眉山行記?“熾炭擁爐危坐?!?熾:火旺。危坐:端坐。)柳永《望海潮》:“千騎擁高牙。”(高牙:牙旗,借指高級官吏。)⑤擁擠;阻塞。韓愈《左遷至藍(lán)關(guān)示侄孫湘》詩:“雪擁藍(lán)關(guān)馬不前?!雹薹鲋?;護(hù)衛(wèi)。《漢書·西域傳上·康居國》:“宣帝時,匈奴乖亂,五單於並爭,漢擁立呼韓邪單於?!雹哒谘凇!抖Y記·內(nèi)則》:“女子出門,必?fù)肀纹涿妗!盵擁護(hù)]扶助;護(hù)衛(wèi)?!稘h書·陳湯傳》:“(郅支)怨?jié)h擁護(hù)呼韓邪而不助己,因辱漢使者江迺始等?!?/div> 歌:①唱歌;歌唱。《詩經(jīng)·魏風(fēng)·園有桃》:“心之憂矣,我歌且謠?!雹诟枨桓柚{以及能唱的詩。許渾《夜泊永樂有懷》:“吳娃齊唱采蓮歌?!雹圪濏灒桓柙?。班固《兩都賦·序》:“故皋陶歌虞,奚斯頌魯?!?/div> 袖:①衣袖?!俄n非子·五蠹》:“長袖善舞?!雹诓卦谛渥友e?!妒酚洝の汗恿袀鳌?“朱亥袖四十斤鐵椎(chuí)?!?椎:錘。)籠:(一)①畜養(yǎng)鳥類、獸類或蟲類的編竹器?!肚f子·庚桑楚》:“以天下為之籠,則雀無所逃?!雹谟媚局褡龀傻幕\器或籃子。宋子侯《董嬌嬈》:“不知誰傢子,提籠行采桑?!?(二)lǒng ①遮掩罩住?!洱R民要術(shù)·脯臘》:“紙袋籠而懸之?!睆埦诱栋裁C道中雪》:“二月燕山雪尚飛,薄雲(yún)籠日轉(zhuǎn)霏微?!雹诎_;控制。柳宗元《鈷鉧潭西小丘記》:“丘之小不能一畝,可以籠而有之。”《鹽鐵論》:“籠天下鹽鐵諸利。”③竹箱。吳處厚《青箱雜記》卷二:“官職是國傢的,非臥房籠篋中物,婿安得有之?”翠:①“翡翠”的省稱。《楚辭·招魂》:“砥室翠翹(qiáo)?!?砥:石。翹:羽毛。)權(quán)德輿《旅館雪晴又睹新月眾興所感因成雜言》:“珠環(huán)翠佩聲珊珊?!?佩:佩飾。珊珊:玉聲。)②青綠色。李白《廬山謠》:“翠影紅霞映朝日?!雹垡环N青綠色的雌鳥,也叫“翠鳥。”左思《蜀都賦》:“孔翠群翔,犀象競馳?!?/div> 舞:①舞蹈?!秴问洗呵铩っ洗骸?“命樂正入學(xué)習(xí)舞?!雹谔?。《論語·八佾》:“季氏八佾(yì)舞於庭。”(佾:八人一行為一佾。)《韓非子·五蠹》:“長袖善舞,多錢善賈(gǔ)?!?賈:經(jīng)商。)③揮動;擺動?!渡胶=?jīng)·海外西經(jīng)》:“操幹戚以舞?!?操:持。幹、戚:均武器名。)葉夢得《賀新郎》:“吹盡殘花無人見,惟垂楊自舞?!雹茱w翔?!读凶印珕枴?“瓠(hù)巴鼓琴而鳥舞魚躍?!?瓠巴:人名。)⑤玩弄;舞弄(文字、權(quán)術(shù)等)。《史記·酷吏列傳》:“舞智以禦人。”韉:襯托馬鞍的墊子。岑參《衛(wèi)節(jié)度赤驃馬歌》:“玉鞍錦韉黃金勒?!?/div> 鋪:(一)①門環(huán)的底座。司馬相如《長門賦》:“擠玉戶以撼金鋪兮?!雹陉愒O(shè);展開?!抖Y記·樂記》:“鋪筵席,陳尊俎?!睏钊f裡《暮行田間》:“水滿平田無處無,一張雪紙眼中鋪?!雹燮毡?。《後漢書·班固傳》:“鋪觀二代洪纖之度,其賾(zé)可探也?!?二代:指殷、周。洪纖:大小。賾:深。)④通“痡”。病;痛苦?!对娊?jīng)·小雅·雨無正》:“若此無罪,淪胥以鋪。” (二)pù ①商店。張籍《送楊少尹赴鳳翔》:“得錢抵瞭還書鋪?!雹隗A站?!对贰け舅摹?“每十裡或十五裡、二十五裡,則設(shè)一鋪。”錦:①有彩色花紋的絲織品。《左傳· 襄公二十六年》:“夫人使饋之錦與馬?!贬瘏ⅰ栋籽└杷臀渑泄贇w京》:“狐裘不暖錦衾薄?!?衾qīn:被子。)《禮記·玉藻》:“錦衣狐裘,諸侯之服也。”②鮮艷華美。范仲淹《嶽陽樓記》:“沙鷗翔集,錦鱗遊泳?!?/div> 屏:(一)①照壁;對著門的小墻。《荀子·大略》:“天子外屏,諸侯內(nèi)屏?!雹谄琳稀!对娊?jīng)·小雅·桑扈》:“君子樂胥,萬邦之屏?!?胥:語氣詞。)③屏風(fēng)。李賀《屏風(fēng)曲》:“月風(fēng)吹露屏外寒。” (二)bǐng ①退避。《禮記·曲禮上》:“屏於側(cè)?!雹诿杀?;隱瞞?!蹲髠鳌ふ压吣辍?“屏王之耳目使不聰明?!?聰:聽力好。明:視力好。)③抑止。袁宏道《虛丘記》:“一夫登場,四座屏息。”(息:呼吸。)④排除;除去?!渡觇b·政體》:“致治之術(shù),先屏四患?!?/div> 開:①開門?!秴问洗呵铩垲悺?“昔上古龍門未開?!薄独献印返诙哒拢骸吧崎],無關(guān)楗而不可開?!?關(guān)楗:門閂。)②打開;張開。孟浩然《過故人莊》:“開軒面場圃,把酒話桑麻?!?軒:窗。)③舒展;開放。岑參《白雪歌送武判官歸京》:“忽如一夜春風(fēng)來,千樹萬樹梨花開。”引申為舒展。李白《夢遊天姥吟留別》:“安能摧眉折腰事權(quán)貴,使我不得開心顏?!雹苌煺?。杜甫《往在》:“京都不再火,涇渭開愁容?!?火:戰(zhàn)火。)崔玨《哭李商隱》:“一生襟抱未曾開。”(襟抱:抱負(fù)。)⑤分開;分離?!秴问洗呵铩べF信》:“地不剛,則凍閉不開?!比罴洞笕讼壬琛?“天地解兮六合開。”(六合:天地四方。)引申為散開。杜甫《梅雨》:“雲(yún)霧密難開?!倍鸥Α队辍?“蛟龍鬥不開?!雹耷校桓?。⑦開辟;開發(fā)?!俄n非子·初見秦》:“開地數(shù)千裡,此其大功也?!薄稌x書· 羊祜傳》:“辟土開疆?!庇譃殚_通?!稘h書·張騫傳》:“騫開外國道?!崩畎住锻扉T山》:“天門中斷楚江開。”引申為擴(kuò)大,擴(kuò)展?!盾髯印じ粐?“節(jié)其流,開其源?!倍鸥Α侗囆小?“武皇開邊意未已?!薄妒酚洝で乇炯o(jì)》:“開地千裡。”《徐霞客遊記·滇遊日記十一》:“南逾山脊,為新開道?!雹嚅_創(chuàng)。《史記·秦本紀(jì)》:“為後世開業(yè)?!雹衢_始?!对娊?jīng)·周頌· 武》:“允文文王,克開厥後?!?允文:確實(shí)有文德??耍耗軌?。厥:其。)《論衡·書解》:“商鞅相孝公,為秦開帝業(yè)。”《後漢書·馮衍傳下》:“開歲發(fā)春兮,百卉含英?!雹獍l(fā)動或操縱。杜甫《登白馬潭》:“水生春纜沒,日出野船開?!蔽涸础兜拦庋笏艺鲹嵊浬稀?“關(guān)天培開炮應(yīng)之,擊斷洋船頭鼻,西兵多落海死?!?11)消散。范仲淹《嶽陽樓記》:“若夫淫雨霏霏,連月不開。”傢:①傢;傢庭。《尚書·大禹謨》:“克勤於邦,克儉於傢?!薄睹献印ち夯萃跎稀?“百畝之田,勿奪其時,數(shù)口之傢可以無饑矣。”②傢庭的住所。杜甫《苦雨》:“群木水光下,萬傢雲(yún)氣中?!雹矍浯蠓虻牟梢??!墩撜Z·季氏》:“丘也聞有國有傢者,不患寡而患不均?!雹軐W(xué)術(shù)流派?!盾髯印そ獗巍?“今諸侯異政,百傢異說,則必或是或非,或治或亂。”傢慶:傢中的喜慶事。庾信《周大將軍隴東郡公侯莫陳君夫人竇氏墓志銘》:“朝章~~,兼而有之?!?/div> 慶:①祝賀;慶祝?!蹲髠鳌ば荒辍?“諸侯、縣公皆慶寡人。”②指值得慶賀的事情或日子。《南史·梁昭明太子傳》:“時人謂之三慶?!雹凵剖?。《尚書·呂刑》:“一人有慶,兆民賴之?!雹芨#桓??!吨芤住だへ浴?“積善之傢,必有馀慶?!雹莳勝p;賞賜;慶賞。《呂氏春秋·孟春》:“行慶施惠,下及兆民?!?/div> 畫:①劃分;劃分界線。《左傳·襄公四年》:“芒芒禹跡,畫為九州?!?芒芒:遼遠(yuǎn)的樣子。)司馬遷《報任安書》:“故士有畫地為牢勢不入。”②繪畫;作畫?!稇?zhàn)國策·齊策二》:“請畫地為蛇,先成者飲酒。”《後漢書·宗室傳·齊武王佖》:“使長安中官署及天下鄉(xiāng)亭皆畫伯升像於塾,旦起射之?!?伯升:劉縯字。)③圖畫;畫成的藝術(shù)品。沈括《夢溪筆談·書畫》:“書畫之妙,當(dāng)以神會,難可以形器求也?!薄读凝S志異·促織》:“拾視之,非字而畫。”④有彩畫的;用彩畫裝飾的。韋應(yīng)物《郡齋中雨與諸文士燕集》:“兵衛(wèi)森畫戟,宴寢凝清香。”⑤謀劃;籌劃?!妒酚洝ち艉钍纻怼?“良曰:‘誰為陛下畫此計者?’”《商君書· 更法》:“孝公平畫?!?平:評議。)⑥計策;計謀?!妒酚洝せ搓幒盍袀鳌?“言不聽,畫不用。”⑦書法的橫筆叫畫;漢字的一筆叫一畫。魏學(xué)洢《核舟記》:“細(xì)若紋足,鉤畫瞭瞭。”得:①獲??;得到。《三國志·蜀書·諸葛亮傳》:“賢明之士思得明君。”②捉得;找到?!读凝S志異·促織》:“逐而得之。”③得意?!妒酚洝す荜塘袀鳌?“意氣洋洋,甚自得也?!雹艿玫降那f稼;收獲;思想上獲得;心得。漢·晁錯《論貴粟疏》:“亡(wú)農(nóng)夫之苦,有仟伯之得?!彼巍ね醢彩哆[褒禪山記》:“古人之觀於天地、山川、草木、蟲魚、鳥獸,往往有得?!雹菽?;能夠《史記·項(xiàng)羽本紀(jì)》:“沛公軍霸上,未得與項(xiàng)羽相見。”⑥表示某種動作能做或可以做。前蜀·杜光庭《神仙感遇傳·羅公遠(yuǎn)》:“試令羅公取,取不得則羅公輸,取得則僧輸?!雹咝枰?;應(yīng)該;必須。《史記·項(xiàng)羽本紀(jì)》:“君為我呼入,吾得兄事之?!雹嗪线m;正確。明· 馬中錫《中山狼傳》:“於彼計則得?!薄稘h書·敘傳上》:“歷古今之得失?!雹嵬瓿?;完瞭。唐·白居易《琵琶行》:“十三學(xué)得琵琶成。”⑩通“德”。感激恩德?!睹献印じ孀由稀?“為宮室之美,妻妾之奉,所識窮乏者得我歟?” “擁歌袖籠翠,舞韉鋪錦,屏開家慶怎畫得?!痹娋涑鎏帲骸短m陵王》;是宋朝詩人陳允平的作品。 楚天碧。秋晚塵清禁陌。朝雞靜,班退曉墀,回馬金門漏猶滴。千官佩如織。來作黃扉壽客。黑頭相,玉虹紫貂,親奉春慈拜南極。叢萱燕堂北。正靄護(hù)犀帷,香泛鮫額?,幊嘏轳v鸞翼。擁歌袖籠翠,舞韉鋪錦,屏開家慶怎畫得。想人在仙宅。今夕。是何夕。正月滿槐廳,涼透杶席。黃花滿地弄寒色。喜蛩雨初霽,雁風(fēng)又息。龍樓宣勸,萬歲里、宴太液。
| 【注釋】: 擁:①抱;懷抱?!秲x禮·公食大夫禮》:“左擁簠(fǔ)梁,右執(zhí)湆(qì)以降?!?簠:承稻粱的器皿。湆:肉汁。)②執(zhí)持。王安石《游褒禪山記》:“余與四人擁火以入?!雹蹞?jù)有;擁有。賈誼《過秦論》:“秦孝公據(jù)崤函之固,擁雍州之地。”《三國志·蜀志·諸葛亮傳》:“今操已擁百萬之眾,挾天子以令諸侯,此誠不可與爭鋒?!雹車?;簇?fù)?。范成大《峨眉山行記?“熾炭擁爐危坐?!?熾:火旺。危坐:端坐。)柳永《望海潮》:“千騎擁高牙?!?高牙:牙旗,借指高級官吏。)⑤擁擠;阻塞。韓愈《左遷至藍(lán)關(guān)示侄孫湘》詩:“雪擁藍(lán)關(guān)馬不前?!雹薹鲋?;護(hù)衛(wèi)?!稘h書·西域傳上·康居國》:“宣帝時,匈奴乖亂,五單于并爭,漢擁立呼韓邪單于?!雹哒谘凇!抖Y記·內(nèi)則》:“女子出門,必?fù)肀纹涿??!盵擁護(hù)]扶助;護(hù)衛(wèi)?!稘h書·陳湯傳》:“(郅支)怨?jié)h擁護(hù)呼韓邪而不助己,因辱漢使者江迺始等。”歌:①唱歌;歌唱。《詩經(jīng)·魏風(fēng)·園有桃》:“心之憂矣,我歌且謠?!雹诟枨桓柚{以及能唱的詩。許渾《夜泊永樂有懷》:“吳娃齊唱采蓮歌?!雹圪濏?;歌詠。班固《兩都賦·序》:“故皋陶歌虞,奚斯頌魯?!?/div> 袖:①衣袖?!俄n非子·五蠹》:“長袖善舞?!雹诓卦谛渥永??!妒酚洝の汗恿袀鳌?“朱亥袖四十斤鐵椎(chuí)?!?椎:錘。)籠:(一)①畜養(yǎng)鳥類、獸類或蟲類的編竹器?!肚f子·庚桑楚》:“以天下為之籠,則雀無所逃?!雹谟媚局褡龀傻幕\器或籃子。宋子侯《董嬌嬈》:“不知誰家子,提籠行采桑?!?(二)lǒng ①遮掩罩住?!洱R民要術(shù)·脯臘》:“紙袋籠而懸之。”張居正《安肅道中雪》:“二月燕山雪尚飛,薄云籠日轉(zhuǎn)霏微?!雹诎_;控制。柳宗元《鈷鉧潭西小丘記》:“丘之小不能一畝,可以籠而有之?!薄尔}鐵論》:“籠天下鹽鐵諸利。”③竹箱。吳處厚《青箱雜記》卷二:“官職是國家的,非臥房籠篋中物,婿安得有之?”翠:①“翡翠”的省稱?!冻o·招魂》:“砥室翠翹(qiáo)?!?砥:石。翹:羽毛。)權(quán)德輿《旅館雪晴又睹新月眾興所感因成雜言》:“珠環(huán)翠佩聲珊珊?!?佩:佩飾。珊珊:玉聲。)②青綠色。李白《廬山謠》:“翠影紅霞映朝日。”③一種青綠色的雌鳥,也叫“翠鳥?!弊笏肌妒穸假x》:“孔翠群翔,犀象競馳。”舞:①舞蹈?!秴问洗呵铩っ洗骸?“命樂正入學(xué)習(xí)舞?!雹谔??!墩撜Z·八佾》:“季氏八佾(yì)舞于庭?!?佾:八人一行為一佾。)《韓非子·五蠹》:“長袖善舞,多錢善賈(gǔ)?!?賈:經(jīng)商。)③揮動;擺動?!渡胶=?jīng)·海外西經(jīng)》:“操干戚以舞?!?操:持。干、戚:均武器名。)葉夢得《賀新郎》:“吹盡殘花無人見,惟垂楊自舞。”④飛翔?!读凶印珕枴?“瓠(hù)巴鼓琴而鳥舞魚躍?!?瓠巴:人名。)⑤玩弄;舞弄(文字、權(quán)術(shù)等)?!妒酚洝た崂袅袀鳌?“舞智以御人?!?/div> 韉:襯托馬鞍的墊子。岑參《衛(wèi)節(jié)度赤驃馬歌》:“玉鞍錦韉黃金勒?!?/div> 鋪:(一)①門環(huán)的底座。司馬相如《長門賦》:“擠玉戶以撼金鋪兮?!雹陉愒O(shè);展開?!抖Y記·樂記》:“鋪筵席,陳尊俎?!睏钊f里《暮行田間》:“水滿平田無處無,一張雪紙眼中鋪?!雹燮毡??!逗鬂h書·班固傳》:“鋪觀二代洪纖之度,其賾(zé)可探也?!?二代:指殷、周。洪纖:大小。賾:深。)④通“痡”。病;痛苦?!对娊?jīng)·小雅·雨無正》:“若此無罪,淪胥以鋪?!?(二)pù ①商店。張籍《送楊少尹赴鳳翔》:“得錢抵了還書鋪。”②驛站?!对贰け舅摹?“每十里或十五里、二十五里,則設(shè)一鋪。”錦:①有彩色花紋的絲織品?!蹲髠鳌?襄公二十六年》:“夫人使饋之錦與馬?!贬瘏ⅰ栋籽└杷臀渑泄贇w京》:“狐裘不暖錦衾薄?!?衾qīn:被子。)《禮記·玉藻》:“錦衣狐裘,諸侯之服也。”②鮮艷華美。范仲淹《岳陽樓記》:“沙鷗翔集,錦鱗游泳?!?/div> 屏:(一)①照壁;對著門的小墻。《荀子·大略》:“天子外屏,諸侯內(nèi)屏?!雹谄琳稀!对娊?jīng)·小雅·桑扈》:“君子樂胥,萬邦之屏?!?胥:語氣詞。)③屏風(fēng)。李賀《屏風(fēng)曲》:“月風(fēng)吹露屏外寒?!?(二)bǐng ①退避。《禮記·曲禮上》:“屏于側(cè)?!雹诿杀危浑[瞞?!蹲髠鳌ふ压吣辍?“屏王之耳目使不聰明?!?聰:聽力好。明:視力好。)③抑止。袁宏道《虛丘記》:“一夫登場,四座屏息。”(息:呼吸。)④排除;除去?!渡觇b·政體》:“致治之術(shù),先屏四患?!?/div> 開:①開門?!秴问洗呵铩垲悺?“昔上古龍門未開。”《老子》第二十七章:“善閉,無關(guān)楗而不可開?!?關(guān)楗:門閂。)②打開;張開。孟浩然《過故人莊》:“開軒面場圃,把酒話桑麻。”(軒:窗。)③舒展;開放。岑參《白雪歌送武判官歸京》:“忽如一夜春風(fēng)來,千樹萬樹梨花開?!币隇槭嬲?。李白《夢游天姥吟留別》:“安能摧眉折腰事權(quán)貴,使我不得開心顏?!雹苌煺埂6鸥Α锻凇?“京都不再火,涇渭開愁容?!?火:戰(zhàn)火。)崔玨《哭李商隱》:“一生襟抱未曾開?!?襟抱:抱負(fù)。)⑤分開;分離?!秴问洗呵铩べF信》:“地不剛,則凍閉不開?!比罴洞笕讼壬琛?“天地解兮六合開?!?六合:天地四方。)引申為散開。杜甫《梅雨》:“云霧密難開?!倍鸥Α队辍?“蛟龍斗不開?!雹耷?;割。⑦開辟;開發(fā)?!俄n非子·初見秦》:“開地數(shù)千里,此其大功也?!薄稌x書· 羊祜傳》:“辟土開疆?!庇譃殚_通?!稘h書·張騫傳》:“騫開外國道?!崩畎住锻扉T山》:“天門中斷楚江開?!币隇閿U(kuò)大,擴(kuò)展?!盾髯印じ粐?“節(jié)其流,開其源?!倍鸥Α侗囆小?“武皇開邊意未已?!薄妒酚洝で乇炯o(jì)》:“開地千里。”《徐霞客游記·滇游日記十一》:“南逾山脊,為新開道?!雹嚅_創(chuàng)。《史記·秦本紀(jì)》:“為后世開業(yè)?!雹衢_始?!对娊?jīng)·周頌· 武》:“允文文王,克開厥后?!?允文:確實(shí)有文德??耍耗軌?。厥:其。)《論衡·書解》:“商鞅相孝公,為秦開帝業(yè)?!薄逗鬂h書·馮衍傳下》:“開歲發(fā)春兮,百卉含英。”⑩發(fā)動或操縱。杜甫《登白馬潭》:“水生春纜沒,日出野船開。”魏源《道光洋艘征撫記上》:“關(guān)天培開炮應(yīng)之,擊斷洋船頭鼻,西兵多落海死?!?11)消散。范仲淹《岳陽樓記》:“若夫淫雨霏霏,連月不開?!?/div> 家:①家;家庭。《尚書·大禹謨》:“克勤于邦,克儉于家?!薄睹献印ち夯萃跎稀?“百畝之田,勿奪其時,數(shù)口之家可以無饑矣?!雹诩彝サ淖∷?。杜甫《苦雨》:“群木水光下,萬家云氣中?!雹矍浯蠓虻牟梢??!墩撜Z·季氏》:“丘也聞有國有家者,不患寡而患不均?!雹軐W(xué)術(shù)流派?!盾髯印そ獗巍?“今諸侯異政,百家異說,則必或是或非,或治或亂?!?/div> 家慶:家中的喜慶事。庾信《周大將軍隴東郡公侯莫陳君夫人竇氏墓志銘》:“朝章~~,兼而有之?!?/div> 慶:①祝賀;慶祝?!蹲髠鳌ば荒辍?“諸侯、縣公皆慶寡人。”②指值得慶賀的事情或日子?!赌鲜贰ち赫衙魈觽鳌?“時人謂之三慶。”③善事?!渡袝涡獭?“一人有慶,兆民賴之?!雹芨#桓?。《周易·坤卦》:“積善之家,必有馀慶?!雹莳勝p;賞賜;慶賞?!秴问洗呵铩っ洗骸?“行慶施惠,下及兆民?!?/div> 畫:①劃分;劃分界線?!蹲髠鳌は骞哪辍?“芒芒禹跡,畫為九州?!?芒芒:遼遠(yuǎn)的樣子。)司馬遷《報任安書》:“故士有畫地為牢勢不入。”②繪畫;作畫。《戰(zhàn)國策·齊策二》:“請畫地為蛇,先成者飲酒?!薄逗鬂h書·宗室傳·齊武王佖》:“使長安中官署及天下鄉(xiāng)亭皆畫伯升像于塾,旦起射之?!?伯升:劉縯字。)③圖畫;畫成的藝術(shù)品。沈括《夢溪筆談·書畫》:“書畫之妙,當(dāng)以神會,難可以形器求也。”《聊齋志異·促織》:“拾視之,非字而畫?!雹苡胁十嫷?;用彩畫裝飾的。韋應(yīng)物《郡齋中雨與諸文士燕集》:“兵衛(wèi)森畫戟,宴寢凝清香?!雹葜\劃;籌劃。《史記·留侯世家》:“良曰:‘誰為陛下畫此計者?’”《商君書· 更法》:“孝公平畫?!?平:評議。)⑥計策;計謀?!妒酚洝せ搓幒盍袀鳌?“言不聽,畫不用?!雹邥ǖ臋M筆叫畫;漢字的一筆叫一畫。魏學(xué)洢《核舟記》:“細(xì)若紋足,鉤畫了了?!?/div> 得:①獲??;得到?!度龂尽な駮ぶT葛亮傳》:“賢明之士思得明君?!雹谧降?;找到?!读凝S志異·促織》:“逐而得之?!雹鄣靡??!妒酚洝す荜塘袀鳌?“意氣洋洋,甚自得也?!雹艿玫降那f稼;收獲;思想上獲得;心得。漢·晁錯《論貴粟疏》:“亡(wú)農(nóng)夫之苦,有仟伯之得?!彼巍ね醢彩队伟U山記》:“古人之觀于天地、山川、草木、蟲魚、鳥獸,往往有得?!雹菽埽荒軌颉妒酚洝ろ?xiàng)羽本紀(jì)》:“沛公軍霸上,未得與項(xiàng)羽相見。”⑥表示某種動作能做或可以做。前蜀·杜光庭《神仙感遇傳·羅公遠(yuǎn)》:“試令羅公取,取不得則羅公輸,取得則僧輸。”⑦需要;應(yīng)該;必須?!妒酚洝ろ?xiàng)羽本紀(jì)》:“君為我呼入,吾得兄事之?!雹嗪线m;正確。明· 馬中錫《中山狼傳》:“于彼計則得?!薄稘h書·敘傳上》:“歷古今之得失?!雹嵬瓿桑煌炅?。唐·白居易《琵琶行》:“十三學(xué)得琵琶成?!雹馔ā暗隆?。感激恩德?!睹献印じ孀由稀?“為宮室之美,妻妾之奉,所識窮乏者得我歟?” “yong ge xiu long cui ,wu jian pu jin ,bing kai jia qing zen hua de ?!眘hi gou chu chu :《lan ling wang 》;shi song chao shi ren chen yun ping de zuo pin 。 chu tian bi 。qiu wan chen qing jin mo 。chao ji jing ,ban tui xiao chi ,hui ma jin men lou you di 。qian guan pei ru zhi 。lai zuo huang fei shou ke 。hei tou xiang ,yu hong zi diao ,qin feng chun ci bai na ji 。cong xuan yan tang bei 。zheng ai hu xi wei ,xiang fan jiao e 。yao chi nv ban zhu luan yi 。yong ge xiu long cui ,wu jian pu jin ,bing kai jia qing zen hua de 。xiang ren zai xian zhai 。jin xi 。shi he xi 。zheng yue man huai ting ,liang tou chun xi 。huang hua man de long han se 。xi qiong yu chu ji ,yan feng you xi 。long lou xuan quan ,mo sui li 、yan tai ye 。
| 【zhu shi 】: yong :①bao ;huai bao ?!秠i li ·gong shi da fu li 》:“zuo yong fu (fǔ)liang ,you zhi qi (qì)yi jiang ?!?fu :cheng dao liang de qi min 。qi :rou zhi 。)②zhi chi 。wang an dan 《you bao chan shan ji 》:“yu yu si ren yong huo yi ru 。”③ju you ;yong you 。gu yi 《guo qin lun 》:“qin xiao gong ju xiao han zhi gu ,yong yong zhou zhi de ?!薄秙an guo zhi ·shu zhi ·zhu ge liang chuan 》:“jin cao yi yong bai mo zhi zhong ,jia tian zi yi ling zhu hou ,ci cheng bu ke yu zheng feng ?!雹躻ei zhao ;cu yong 。fan cheng da 《e mei shan hang ji 》:“chi tan yong lu wei zuo ?!?chi :huo wang 。wei zuo :duan zuo 。)liu yong 《wang hai chao 》:“qian ji yong gao ya ?!?gao ya :ya qi ,jie zhi gao ji guan li 。)⑤yong ji ;zu sai 。han yu 《zuo qian zhi lan guan shi zhi sun xiang 》shi :“xue yong lan guan ma bu qian ?!雹辠u zhu ;hu wei ?!秇an shu ·xi yu chuan shang ·kang ju guo 》:“xuan di shi ,xiong nu guai luan ,wu chan yu bing zheng ,han yong li hu han xie chan yu ?!雹遺he yan ?!秎i ji ·nei ze 》:“nv zi chu men ,bi yong bi ji mian ?!盵yong hu ]fu zhu ;hu wei ?!秇an shu ·chen shang chuan 》:“(zhi zhi )yuan han yong hu hu han xie er bu zhu ji ,yin ru han shi zhe jiang 迺shi deng ?!?/div> ge :①chang ge ;ge chang ?!秙hi jing ·wei feng ·yuan you tao 》:“xin zhi you yi ,wo ge ju yao ?!雹趃e qu ;ge yao yi ji neng chang de shi 。hu hun 《ye bo yong le you huai 》:“wu wa ji chang cai lian ge 。”③zan song ;ge yong 。ban gu 《liang dou fu ·xu 》:“gu gao tao ge yu ,xi si song lu ?!?/div> xiu :①yi xiu ?!秇an fei zi ·wu du 》:“chang xiu shan wu 。”②cang zai xiu zi li ?!秙hi ji ·wei gong zi lie chuan 》:“zhu hai xiu si shi jin tie chui (chuí)?!?chui :chui 。)long :(yi )①chu yang diao lei 、shou lei huo chong lei de bian zhu qi ?!秡huang zi ·geng sang chu 》:“yi tian xia wei zhi long ,ze qiao mo suo tao 。”②yong mu zhu zuo cheng de long qi huo lan zi 。song zi hou 《dong jiao rao 》:“bu zhi shei jia zi ,di long hang cai sang ?!?(er )lǒng ①zhe yan zhao zhu ?!秊i min yao shu ·fu la 》:“zhi dai long er xuan zhi ?!眤hang ju zheng 《an su dao zhong xue 》:“er yue yan shan xue shang fei ,bao yun long ri zhuai fei wei ?!雹赽ao luo ;kong zhi 。liu zong yuan 《gu mu tan xi xiao qiu ji 》:“qiu zhi xiao bu neng yi mu ,ke yi long er you zhi ?!薄秠an tie lun 》:“l(fā)ong tian xia yan tie zhu li ?!雹踷hu xiang 。wu chu hou 《qing xiang za ji 》juan er :“guan zhi shi guo jia de ,fei wo fang long qie zhong wu ,xu an de you zhi ?”cui :①“fei cui ”de sheng chen ?!禼hu ci ·qiao hun 》:“di shi cui qiao (qiáo)?!?di :dan 。qiao :yu mao 。)quan de yu 《lv guan xue qing you du xin yue zhong xing suo gan yin cheng za yan 》:“zhu huan cui pei sheng shan shan ?!?pei :pei shi 。shan shan :yu sheng 。)②qing lu se 。li bai 《lu shan yao 》:“cui ying gong xia ying chao ri ?!雹踶i chong qing lu se de ci diao ,ye jiao “cui diao 。”zuo sai 《shu dou fu 》:“kong cui qun xiang ,xi xiang jing chi 。”wu :①wu dao ?!秎v shi chun qiu ·meng chun 》:“ming le zheng ru xue xi wu ?!雹趖iao wu ?!秎un yu ·ba yi 》:“ji shi ba yi (yì)wu yu ting 。”(yi :ba ren yi hang wei yi yi 。)《han fei zi ·wu du 》:“chang xiu shan wu ,duo qian shan gu (gǔ)?!?gu :jing shang 。)③hui dong ;bai dong ?!秙han hai jing ·hai wai xi jing 》:“cao gan qi yi wu ?!?cao :chi 。gan 、qi :jun wu qi ming 。)xie meng de 《he xin lang 》:“chui jin can hua mo ren jian ,wei chui yang zi wu ?!雹躥ei xiang 。《lie zi ·shang wen 》:“hu (hù)ba gu qin er diao wu yu yue ?!?hu ba :ren ming 。)⑤wan long ;wu long (wen zi 、quan shu deng )?!秙hi ji ·ku li lie chuan 》:“wu zhi yi yu ren ?!?/div> jian :chen tuo ma an de dian zi 。cen can 《wei jie du chi biao ma ge 》:“yu an jin jian huang jin le ?!?/div> pu :(yi )①men huan de de zuo 。si ma xiang ru 《chang men fu 》:“ji yu hu yi han jin pu xi 。”②chen she ;zhan kai ?!秎i ji ·le ji 》:“pu yan xi ,chen zun zu 。”yang mo li 《mu hang tian jian 》:“shui man ping tian mo chu mo ,yi zhang xue zhi yan zhong pu 。”③pu bian 。《hou han shu ·ban gu chuan 》:“pu guan er dai hong qian zhi du ,ji ze (zé)ke tan ye 。”(er dai :zhi yan 、zhou 。hong qian :da xiao 。ze :shen 。)④tong “pu ”。bing ;tong ku ?!秙hi jing ·xiao ya ·yu mo zheng 》:“re ci mo zui ,lun xu yi pu ?!?(er )pù ①shang dian 。zhang ji 《song yang shao yin fu feng xiang 》:“de qian di le hai shu pu ?!雹趛i zhan ?!秠uan shi ·bing zhi si 》:“mei shi li huo shi wu li 、er shi wu li ,ze she yi pu ?!?/div> jin :①you cai se hua wen de si zhi pin ?!秡uo chuan · xiang gong er shi liu nian 》:“fu ren shi kui zhi jin yu ma ?!眂en can 《bai xue ge song wu pan guan gui jing 》:“hu qiu bu nuan jin qin bao ?!?qin qīn:bei zi 。)《li ji ·yu zao 》:“jin yi hu qiu ,zhu hou zhi fu ye ?!雹趚ian yan hua mei 。fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“sha ou xiang ji ,jin lin you yong 。”bing :(yi )①zhao bi ;dui zhao men de xiao qiang ?!秞un zi ·da lve 》:“tian zi wai bing ,zhu hou nei bing ?!雹赽ing zhang ?!秙hi jing ·xiao ya ·sang hu 》:“jun zi le xu ,mo bang zhi bing ?!?xu :yu qi ci 。)③bing feng 。li he 《bing feng qu 》:“yue feng chui lou bing wai han ?!?(er )bǐng ①tui bi ?!秎i ji ·qu li shang 》:“bing yu ce 。”②meng bi ;yin man 。《zuo chuan ·zhao gong er shi qi nian 》:“bing wang zhi er mu shi bu cong ming ?!?cong :ting li hao 。ming :shi li hao 。)③yi zhi 。yuan hong dao 《xu qiu ji 》:“yi fu deng chang ,si zuo bing xi ?!?xi :hu xi 。)④pai chu ;chu qu 。《shen jian ·zheng ti 》:“zhi zhi zhi shu ,xian bing si huan 。”kai :①kai men ?!秎v shi chun qiu ·ai lei 》:“xi shang gu long men wei kai ?!薄秎ao zi 》di er shi qi zhang :“shan bi ,mo guan jian er bu ke kai ?!?guan jian :men shuan 。)②da kai ;zhang kai 。meng hao ran 《guo gu ren zhuang 》:“kai xuan mian chang pu ,ba jiu hua sang ma ?!?xuan :chuang 。)③shu zhan ;kai fang 。cen can 《bai xue ge song wu pan guan gui jing 》:“hu ru yi ye chun feng lai ,qian shu mo shu li hua kai ?!眣in shen wei shu zhan 。li bai 《meng you tian lao yin liu bie 》:“an neng cui mei she yao shi quan gui ,shi wo bu de kai xin yan 。”④shen zhan 。du fu 《wang zai 》:“jing dou bu zai huo ,jing wei kai chou rong 。”(huo :zhan huo 。)cui jue 《ku li shang yin 》:“yi sheng jin bao wei ceng kai ?!?jin bao :bao fu 。)⑤fen kai ;fen li ?!秎v shi chun qiu ·gui xin 》:“de bu gang ,ze dong bi bu kai ?!眗uan ji 《da ren xian sheng ge 》:“tian de jie xi liu ge kai ?!?liu ge :tian de si fang 。)yin shen wei san kai 。du fu 《mei yu 》:“yun wu mi nan kai ?!眃u fu 《yu 》:“jiao long dou bu kai ?!雹辯ie ;ge 。⑦kai bi ;kai fa ?!秇an fei zi ·chu jian qin 》:“kai de shu qian li ,ci ji da gong ye ?!薄秊in shu · yang hu chuan 》:“bi tu kai jiang ?!眣ou wei kai tong ?!秇an shu ·zhang jian chuan 》:“jian kai wai guo dao ?!眑i bai 《wang tian men shan 》:“tian men zhong duan chu jiang kai ?!眣in shen wei kuo da ,kuo zhan ?!秞un zi ·fu guo 》:“jie ji liu ,kai ji yuan ?!眃u fu 《bing che hang 》:“wu huang kai bian yi wei yi ?!薄秙hi ji ·qin ben ji 》:“kai de qian li ?!薄秞u xia ke you ji ·dian you ri ji shi yi 》:“na yu shan ji ,wei xin kai dao ?!雹鄈ai chuang 。《shi ji ·qin ben ji 》:“wei hou shi kai ye ?!雹醟ai shi ?!秙hi jing ·zhou song · wu 》:“yun wen wen wang ,ke kai jue hou ?!?yun wen :que shi you wen de 。ke :neng gou 。jue :ji 。)《lun heng ·shu jie 》:“shang yang xiang xiao gong ,wei qin kai di ye 。”《hou han shu ·feng yan chuan xia 》:“kai sui fa chun xi ,bai hui han ying ?!雹鈌a dong huo cao zong 。du fu 《deng bai ma tan 》:“shui sheng chun lan mei ,ri chu ye chuan kai ?!眞ei yuan 《dao guang xiang sou zheng fu ji shang 》:“guan tian pei kai bao ying zhi ,ji duan xiang chuan tou bi ,xi bing duo la hai si ?!?11)xiao san 。fan zhong yan 《yue yang lou ji 》:“re fu yin yu fei fei ,lian yue bu kai ?!?/div> jia :①jia ;jia ting ?!秙hang shu ·da yu mo 》:“ke qin yu bang ,ke jian yu jia 。”《meng zi ·liang hui wang shang 》:“bai mu zhi tian ,wu duo ji shi ,shu kou zhi jia ke yi mo ji yi ?!雹趈ia ting de zhu suo 。du fu 《ku yu 》:“qun mu shui guang xia ,mo jia yun qi zhong ?!雹踧ing da fu de cai yi ?!秎un yu ·ji shi 》:“qiu ye wen you guo you jia zhe ,bu huan gua er huan bu jun ?!雹躼ue shu liu pa ?!秞un zi ·jie bi 》:“jin zhu hou yi zheng ,bai jia yi shui ,ze bi huo shi huo fei ,huo zhi huo luan ?!?/div> jia qing :jia zhong de xi qing shi 。yu xin 《zhou da jiang jun long dong jun gong hou mo chen jun fu ren dou shi mu zhi ming 》:“chao zhang ~~,jian er you zhi 。”qing :①zhu he ;qing zhu ?!秡uo chuan ·xuan gong shi yi nian 》:“zhu hou 、xian gong jie qing gua ren 。”②zhi zhi de qing he de shi qing huo ri zi ?!秐a shi ·liang zhao ming tai zi chuan 》:“shi ren wei zhi san qing ?!雹踫han shi ?!秙hang shu ·lv xing 》:“yi ren you qing ,zhao min lai zhi ?!雹躥u ;fu qi ?!秡hou yi ·kun gua 》:“ji shan zhi jia ,bi you yu qing ?!雹輏iang shang ;shang ci ;qing shang ?!秎v shi chun qiu ·meng chun 》:“hang qing shi hui ,xia ji zhao min ?!?/div> hua :①hua fen ;hua fen jie xian ?!秡uo chuan ·xiang gong si nian 》:“mang mang yu ji ,hua wei jiu zhou ?!?mang mang :liao yuan de yang zi 。)si ma qian 《bao ren an shu 》:“gu shi you hua de wei lao shi bu ru ?!雹趆ui hua ;zuo hua 。《zhan guo ce ·ji ce er 》:“qing hua de wei she ,xian cheng zhe yin jiu 。”《hou han shu ·zong shi chuan ·ji wu wang bi 》:“shi chang an zhong guan shu ji tian xia xiang ting jie hua bai sheng xiang yu shu ,dan qi she zhi ?!?bai sheng :liu 縯zi 。)③tu hua ;hua cheng de yi shu pin 。shen gua 《meng xi bi tan ·shu hua 》:“shu hua zhi miao ,dang yi shen hui ,nan ke yi xing qi qiu ye 。”《liao zhai zhi yi ·cu zhi 》:“she shi zhi ,fei zi er hua ?!雹躽ou cai hua de ;yong cai hua zhuang shi de 。wei ying wu 《jun zhai zhong yu yu zhu wen shi yan ji 》:“bing wei sen hua ji ,yan qin ning qing xiang ?!雹輒ou hua ;chou hua ?!秙hi ji ·liu hou shi jia 》:“l(fā)iang yue :‘shei wei bi xia hua ci ji zhe ?’”《shang jun shu · geng fa 》:“xiao gong ping hua ?!?ping :ping yi 。)⑥ji ce ;ji mou 。《shi ji ·huai yin hou lie chuan 》:“yan bu ting ,hua bu yong 。”⑦shu fa de heng bi jiao hua ;han zi de yi bi jiao yi hua 。wei xue yi 《he zhou ji 》:“xi re wen zu ,gou hua le le ?!?/div> de :①huo qu ;de dao ?!秙an guo zhi ·shu shu ·zhu ge liang chuan 》:“xian ming zhi shi sai de ming jun ?!雹趜huo de ;zhao dao ?!秎iao zhai zhi yi ·cu zhi 》:“zhu er de zhi ?!雹踕e yi ?!秙hi ji ·guan yan lie chuan 》:“yi qi xiang xiang ,shen zi de ye ?!雹躣e dao de zhuang jia ;shou huo ;sai xiang shang huo de ;xin de 。han ·chao cuo 《lun gui su shu 》:“wang (wú)nong fu zhi ku ,you qian bai zhi de ?!眘ong ·wang an dan 《you bao chan shan ji 》:“gu ren zhi guan yu tian de 、shan chuan 、cao mu 、chong yu 、diao shou ,wang wang you de ?!雹輓eng ;neng gou 《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“pei gong jun ba shang ,wei de yu xiang yu xiang jian ?!雹辀iao shi mou chong dong zuo neng zuo huo ke yi zuo 。qian shu ·du guang ting 《shen xian gan yu chuan ·luo gong yuan 》:“shi ling luo gong qu ,qu bu de ze luo gong shu ,qu de ze seng shu ?!雹選u yao ;ying gai ;bi xu 。《shi ji ·xiang yu ben ji 》:“jun wei wo hu ru ,wu de xiong shi zhi 。”⑧ge kuo ;zheng que 。ming · ma zhong xi 《zhong shan lang chuan 》:“yu bi ji ze de ?!薄秇an shu ·xu chuan shang 》:“l(fā)i gu jin zhi de shi 。”⑨wan cheng ;wan le 。tang ·bai ju yi 《pi pa hang 》:“shi san xue de pi pa cheng ?!雹鈚ong “de ”。gan ji en de 。《meng zi ·gao zi shang 》:“wei gong shi zhi mei ,qi qie zhi feng ,suo shi qiong fa zhe de wo yu ?”
|